Waarom doen we dit eigenlijk? Lees onze drive en ideeen over bewegen en buiten, voeding, participatie, educatie, welzijn, natuur en armoedebestrijding en recreatie.
De Stad Uit wil de kloof tussen kind en natuur dichten. We laten kinderen de natuur ontdekken, waardoor zij gezonder en gelukkiger opgroeien en minder stress en onrust ervaren. Juist de kinderen uit stenige Rotterdamse stadswijken gaan met ons mee. Natuur dichtbij én natuur verder weg, in hun vrije tijd én met de klas. De Stad Uit is daarom urgent en onmisbaar.
Gemeente, welzijn en scholen werken samen om opgroeiende kinderen alle kansen te geven om zich te ontwikkelen en voorbereid te zijn op de toekomst. De Stad Uit is daarin een belangrijke schakel.
Zon en licht
Blootstelling aan zonlicht is verantwoordelijk voor onder meer de aanmaak van vitamine D en serotonine (gelukshormoon). Eén op de drie kinderen heeft vitamine D-tekort. Vitamine D is nodig voor sterke botten en een gezond gebit. Ook kan daglicht helpen bij de cognitieve processen die hen helpen bij het leren. Buiten zijn draagt dus bij aan minder vermoeidheid, een betere stemming en een groter leervermogen. Ruim 80% van de kinderen wordt vrolijk en blij van buitenspelen.
Bewegen
Kinderen die veel buiten spelen en buiten bewegen zijn gezonder en gelukkiger. Maar Rotterdamse kinderen zitten steeds meer binnen. We leren al jong om urenlang cognitief actief te zijn en lichaamssignalen te negeren. Kinderen en jongeren – ook met een normaal gewicht – zijn vaak te passief. Daardoor zijn zij minder fit, minder lenig, hebben minder spierkracht en coördinatie.
Slechts 17% van de 4 tot 17-jarigen voldoet aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen. Dus 83% beweegt dagelijks minder dan een uur per dag. Bewegen is niet alleen goed voor de gezondheid, maar ook voor de motorische ontwikkeling, toename van hersenfunctie en cognitie. Leerlingen ervaren minder psychosociale problemen en zijn minder vaak depressief als zij meer bewegen. Als je op jonge leeftijd regelmatig beweegt, heb je later een verlaagd risico op hart- en vaatziekten en overgewicht.
Spelen in het groen
Een natuurlijke speelomgeving stimuleert tot meer gevarieerd en creatief speelgedrag. Fantasierijk, ontdekkend en constructief speelgedrag komt vaker voor in natuurlijke dan in niet-natuurlijke speelomgevingen. Kinderen tussen de 5 en 7 jaar gaan flink vooruit in hun motorische ontwikkeling als ze een jaar lang elke schooldag in het bos mogen spelen. Kinderen met ADHD kunnen zich ook beter concentreren tijden of na een verblijf in een natuurlijke omgeving.
Voeding
De grootste winst voor de gezondheid valt in deze tijd te behalen door een gezonde leefstijl. Niet alleen voldoende bewegen, ook gezonde voeding is essentieel.
Gezond eten en een gezond eetpatroon zijn van belang voor de gezondheid van ieder individu, maar ook voor de samenleving als geheel. Voorkomen is beter (en goedkoper) dan genezen. Maar de feiten zijn zorgelijk: van de Nederlandse kinderen eet minder dan 1% genoeg groente en minder dan 5% genoeg fruit. En meer dan 10% van de kinderen en jongeren tussen de 4 en 20 jaar heeft overgewicht.
Gezonde voeding is op speelse wijze verweven in het De Stad Uit-programma. Proeven, beleven en ervaren staan centraal. Voorbeelden hiervan zijn:
- Natuurexcursies naar de boerderij aan de rand van de stad.
- Eten uit de natuur: aandacht voor alles wat je kunt eten tijdens een excursie. Van watermuntthee tot brandnetelsoep, van weegbreepesto tot kruidenboter.
- Zelf je eten verbouwen door met de klas te werken in een moestuin.
- Het goede voorbeeld geven tijdens activiteiten: geen limonade, maar water met een aardbei of stuk komkommer erin bijvoorbeeld.
Groen participatie
Buurtparticipatie heeft een positieve invloed op de ontwikkeling van leefbaarheid en versterkt de sociale veiligheid. De positieve invloed van buurtparticipatie op de ontwikkeling van de leefbaarheid hangt vooral samen met de sociaal stabiliserende invloed van participatie: er ontstaat een sociaal netwerk en sterkere binding met de buurt en daardoor minder snelle doorstroming in een buurt.
Daarom organiseert De Stad Uit Wijksafari’s in de buurt, op maat! Dus bijvoorbeeld een kampvuur maken en broodjes bakken op de stoep, een struintocht langs de singel voor school, je huis of het buurthuis, een stoere modder spelen in het park om de hoek…
De burgers van straks
Van kinderen wordt verwacht dat zij zich kunnen aanpassen aan nieuwe omstandigheden en zich nieuwe competenties snel eigen kunnen maken. Deze ‘21st century skills’, zoals creativiteit, samenwerken en onderzoeken, zijn verweven in het De Stad Uit programma. Onderzoekend leren en ervaren staat centraal. Niet alleen tijdens schooltijd, maar ook buitenschools.
Burgers vinden het belangrijk om te leren over en bezig te zijn in en met de natuur en milieu. Voor hun kinderen vinden ze dit zo mogelijk nog belangrijker. De belangrijkste motieven die mensen zien voor natuur- en milieueducatie zijn: het zich bewust worden van hoe je verstandig om kunt gaan met natuur en milieu, mensen zorg en respect bijbrengen voor hun omgeving, mensen verantwoordelijkheid meegeven voor de wereld van onze kinderen en hun kinderen en leren genieten van de natuur.
92% van de leerkrachten merkt een positief effect op de leerprestaties als ze buiten (natuur)onderwijs geven. Een groen schoolplein of natuurgebied in de buurt biedt daarvoor veel mogelijkheden.
Welzijn
Zorg en welzijn wordt steeds meer op buurt- en wijkniveau georganiseerd, met uitbouw van sociale wijkteams en jeugd- en gezinsteams. De Stad Uit ziet dat kan natuur gericht kan worden ingezet om kwetsbare kinderen te steunen in hun ontwikkeling, samen met lokale partners.
De Stad Uit richt zich specifiek op de kinderen in wijken met weinig toegang tot de natuur. Daarom worden laagdrempelige locaties in de wijk gezocht, waar veel ouders en kinderen uit de doelgroep komen. Laagdrempelige groene locaties in de wijk als vindplaats en uitvalsbasis, zoals een kinderboerderij, buurttuin of groen schoolplein.
Natuur en duurzaamheid
Een natuurbeleving op jonge leeftijd heeft de rest van hun leven invloed op hun band met de natuur. Als we kinderen willen raken met natuur, dan moeten we ze raken waar zij zijn. ‘Plukjes’ groen in de stad, groot en klein, kunnen bijdragen aan nieuwsgierigheid naar de natuur.
Contact met de natuur prikkelt alle zintuigen en daagt kinderen uit tot ontdekken en verkennen. Dat kan al op jonge leeftijd. Bij De Stad Uit beleven kinderen de natuur met hoofd, hart en handen. Zo komen zij spelenderwijs in aanraking met begrippen als biodiversiteit en duurzaamheid, en ervaren zij hoe belangrijk het is om goed met onze natuur om te gaan.
De natuur is dus niet alleen goed voor kinderen, kinderen zijn ook goed voor de natuur. Betrokken kinderen zijn de beste natuurbeschermers. Jong geleerd, is oud gedaan.
Recreatie
We vinden het belangrijk dat recreatie dicht bij huis kan plaatsvinden. Gelukkig zijn er in en rond de stad prachtige natuurgebieden. Hier kunnen mensen daadwerkelijk tot rust komen en betrokkenheid bij natuur en landschap ervaren. Afgelopen jaren is veel geïnvesteerd om deze gebieden toegankelijk en aantrekkelijk te maken voor de inwoners van de stad, en de kwaliteit van de gebieden te verbeteren. Bijvoorbeeld door het aanleggen van wandel- en fietsnetwerken, en de ontwikkeling van beleefpaden en natuurspeelplaatsen.
Natuur en natuurbeleving in de stad fungeert als groene stapsteen, als springplank naar de natuur buiten de stad. Natuur buiten de stad is meestal geen natuur voor elke dag, maar natuur voor bijvoorbeeld een familie-uitje. Dat maakt deze plekken niet minder belangrijk, ze vormen een schakel in het geheel. Het ene gezin weet het buitengebied uit zichzelf te vinden, het andere gezin heeft een duwtje nodig in de vorm van aantrekkelijke activiteiten of vervoer naar de locatie. Kinderen leren de buitengebieden ook kennen door De Stad Uit’jes met de klas.
